BOZAN KÖYÜ

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek

BOZAN KÖYÜ

Mesaj  Admin Bir Salı Nis. 15, 2008 7:44 am

COĞRAFİ DURUM - TARİHÇE
Malatya ili Arguvan ilçesine bağlı olan Bozan köyü, ilçenin 7 km. kuzeyinde yer alır ve Malatya il merkezine 79 km. uzaklıktadır. Köyün doğusunda Akören, Batısında Armutlu (Kuşu), kuzeyinde Eymir, güneyinde ise Çavuş köyleri bulunmaktadır. Bozan köyü ilçeye bağlı en eski yerleşim yerlerinden biridir. 1520 ve 1530 tarihlerinde köyde 4 hane bulunmaktadır. Ayrıca bir mücerret (vergi verme çağında olan) kişinin daha bulunması nedeni ile köyde vergi veren 5 kişi bulunmaktadır. 1547 tarihinde 6 hane, 1560 tarihinde ise 9 hane ve 16 mücerret, toplam 25 kişi vergi vermektedir. Köyde buğday, arpa, darı ve pamuktan alınan toplam 2830 akçanın tamamı padişah payına ayrılır. O tarihte 220 adet koyun ve keçi ile 50 kovan arı bulunmaktadır. Bozan`a biçilen vergi ve harçlar öteki köylere göre çok çeşitlidir. Resm-i bostan, resm-i çayır, şıra-i eşcar (şireli meyvesi olan ağaçlar için alınan vergi) isimleri altında vergiler toplanmıştır." Vergi kaydında geçen İshak, Kalender, Ali, Hüseyin, Veli, Abdal, Zeynel Babam Kulu, Himmet Cafer, Nimet İmam Kulu vs. gibi isimlerin Türk ve Alevi isimleri olması dikkati çeken ilk durumdur. Ebecik Köyü:1560 tarihinde Bozan köyü yakınında Ebecik köyü bulunmaktadır. Köy 3 hane olup 4 vergi veren nüfusu bulunmaktadır. Bu köyün 20 koyun ve keçisi bulunmaktadır. Ebecik köyünde ayrıca arpa ve buğday ekimi yapılmaktadır. Bu köy toplam 1350 akça vergi ödemekteydi. 1560 tarihinde köy hudutları olarak; Deve Yolu, Sınır Tarlası, Çay, Benevşe (Menevşe) Boğazı, Büyük Depebaşı, Orta Depebaşı, Balkarcık Başı ve Eğreti Kayası olarak belirtilmektedir. Köyün 1894-1895 tarihlerinde 35 hane ve 162 nüfusu bulunmaktadır. 1520 - 1560 tarihleri arasındaki 40 yıl içerisinde köyün nüfusu 5 kat artmasına rağmen 1560 ile 1895 tarihleri arasında büyük bir artışın gözlenmemesi köyün dışarıya sürekli göç verdiğini akla getirmektedir. Köy halkının anlattığına göre; Bozan köyünün ilk yerleşim yeri Yazıhan ilçesine bağlı Karaca köyünün Arut mevkiindeki Acıkuyu denilen yerdi. Köy burada iken içme suyu yetersiz kalır. Bir yeni gelin çocuğunu toprakla temizlerken gelinin kayınbabası "Sizi üç çay arasına yerleştireceğim" der. Bunun üzerine Avşar, Saldırca (Sazlıca) ve Uludere`nin birleştiği şimdiki yerleşim yerine yerleşirler. Köy mezarlığının kazılması sırasında eskiden damlarda kullanılan ardıç ağaçlarına rastlanılmaktadır. Köyün 1 km güneybatısındaki Hasar Ören mevkiinde zaman zaman küp kırıklarına rastlanılır. Halk tarafından anlatılana göre, eskiden Bozan köyü ile Maman köyü arası tamamen üzüm bağları ile kaplıymış. Köy halkı üzümleri eşeğe yükler ve başıboş eve gönderirler. Bir gün üzümleri eşeğe yükleyip eve gönderdiklerinde eşeğin üzerinde bulunan üzümlerin bir kısmının alındığı görülür. Bunun üzerine: "Buralarda haramiler türedi, burada daha durulmaz" diyerek köy halkının bir kısmı Kars’a, bir kısmı da çevre köylere dağılmaya başlar. Zaten Bozan köyünün ilk yerlilerinin Kars ilinden geldikleri ve Karaca köyü Arut Mevkii Acıkuyu bölgesine yerleştikleri, daha sonra ise buradan ayrılarak şimdiki yerleşim yerine geldikleri sanılmaktadır. Bugün Bozan köyünde bulunan halkın bir kısmı köyün yerlisi olup, bir kısmı çevre köylerden gelip yerleşmişlerdir. Bozan köyünün 2600 dekar kullanılabilen arazisi bulunmaktadır. Köy arazisi oldukça az ve engebelidir. Eskiden sulama suyu olarak kullanılan Çaypınar Suyu`nun Arguvan ilçe merkezine içme suyu olarak götürülmesi, köy arazilerini susuz bırakmıştır. Dere yataklarındaki suların motopomplarla alınması sonucu dere yataklarında da sular akmamaktadır. Bu nedenlerle arazi sulama suyu yok denecek kadar azdır. Dar imkanlarla sulanabilen arazilere kayısı ve elma ağaçları dikilmiş olup, susuz arazide az miktarda arpa ve buğday ekimi yapılmaktadır. Eskiden hayvancılık köyün önemli geçim kaynaklarındandı. Yaz aylarında hayvanları Bozanoğlu Yaylası`na götürürlerdi ancak son yıllarda hayvancılık bitim noktasına yaklaşmıştır. Bugün köyde büyükbaş hayvan olarak 40 adet inek bulunmaktadır. Köyün yolu asfaltlanmış, içme suyu yeterli olup evlere alınmıştır. Ayrıca köyde elektrik telefon, okul ve lojmanı bulunmaktadır. Köy halkı Alevi inancına mensuptur. Köyde Sultan Hatun Ziyareti bulunmaktadır. Köy halkı Sultan Hatun`un ermişliğine inanarak onunla ilgili çok sayıda mucizeler anlatmaktadır. Kadının, erkeğin on metre gerisinde yürüdüğü ve söz hakkının pek bulunmadığı bir dönemde Sultan Hatun`un Anadolu kırsalında güçlü bir şair ve bilgi birikimi ile dolu olması da neredeyse bir mucizedir. (Sultan Hatun`u ayrı başlık altında tanıtmaya çalışacağız.) Bozan köyünün 1980 yılında 106, 1985 yılında 119, 1990 yılında 88, 1997 yılında 76 nüfusu ve 32 hanesi bulunmaktadır. Son yıllarda kırsal kesimlerden kentlere yaşanan göç dalgasından köyümüz de nasibini almıştır.
Göç nedenleri olarak:
1. Çoğalan nüfusa mevcut arazi ve gelir kaynaklarının yetersiz gelmesi. 2. Eğitim kanalı ile meslek sahibi olanların gittikleri yerlere yerleşerek geri dönmemeleri. 3. Kentlerin çeşitli sosyal, kültürel, ekonomik faaliyetlerden dolayı cazibe merkezleri haline dönmesi gibi nedenler sıralanabilir. Göçler özellikle Ankara, İstanbul, İzmir ve Malatya illerine yapılmıştır. Son yıllarda emekli olanlardan bir kısmı evlerini yaparak veya onararak geri dönmektedir. Ancak gençlerin gelmemeleri nedeni ile sıhhatli bir dönüş olmamaktadır.
GEÇİM KAYNAKLARI
Bozan köyünün geçim kaynağı son 20 yıl içerisinde tamamen tarım ve kayısıya dayalıdır. 1900`lü yıllardan itibaren asıl geçim kaynağı küçük ve büyükbaş hayvancılığa dayalı olan köyden 1950`li yıllar ile 1980`li yıllar arasında birkaç sürü küçükbaş hayvan çıkarken, 1990`lı yıllarda azalan küçükbaş hayvan 2000`li yıllarda tamamen bitmiştir. Halen günümüzde her evde ağartı ihtiyacını karşılayacak bir ya da iki inek beslenmektedir. Azalan genç nüfusa bağlı olarak tarım da tamamen bitme noktasına gelmiştir. Son yıllarda, yetiştirilmiş bahçeler bakılamaması nedeniyle yok olmaya yüz tutmuş son elli yıl içerisinde tarımda kullanılan arazinin %80`i kullanılamaz duruma gelmiştir.
EĞİTİM DURUMU
Köyümüzde okur-yazarlık oranı %90`lara ulaşmaktadır. 1950`li yıllardan sonra doğan herkesin okur-yazarlığı vardır. Bunların içerisinde önemsenecek kadar büyük bir kısmı lise, yüksek okul ve üniversite mezunudur.
NÜFUSU
Köyümüz tarihçesinde açıkladığımız verilerden anlaşılacağı üzere 1950`li yıllardan itibaren şehirlere göç dalgaları köyümüz nüfusunda ciddi anlamda azalmaya sebep olmuştur. Örneklemek gerekirse; 1894-1895 yıllarında 162 olan nüfus 1990 yılında 88`lere düşmüştür. Bugün günümüzde ise kalıcı nüfus 20-30`larla sınırlıdır.
İÇME SUYU VE ELEKTRİK
Köyümüzde içme suyu şebeke sistemine bağlıdır. Yolu asfalt, elektrik ve telefon sistemi bulunmaktadır.
ÇALIŞMA HAYATI
Köyümüz 1950`li yıllardan başlayan göç dalgasından bütün Arguvan köyleri gibi nasibini almıştır. Genel anlamda büyük şehir olarak tabir edilen şehirlere yoğun bir şekilde göç veren köyümüz, aynı zamanda yurtdışına da ekonomik nedenlerle göç vermiştir.
SOSYAL YAŞAM
Köyümüz yoğun göç veren bir köy olması nedeniyle gurbette yetişen yeni neslin köyü ve köylüleriyle olan bağlantılarını sağlamak üzere Bozan Köyü Sosyal Dayanışma ve Yardımlaşma Derneği, Malatya merkezli olarak 2006 yılında kuruldu. Aynı zamanda www.bozan.org internet sitesi ile köylülerimiz daha kolay iletişim kurabilmektedirler. Dernek ve sitenin kuruluşundan sonra köylüler arasındaki dayanışma ve iletişim hızlanarak köyümüzün sorunlarının çözülmesinde birlikte hareket edilmektedir. Köyümüzün kısıtlı olan içme suyuna yeni bir kaynağın da eklenmesi ile su sorunu önemli ölçüde çözülmüştür.

Admin
Admin

Mesaj Sayısı : 61
Kayıt tarihi : 25/03/08

Kullanıcı profilini gör http://arguvan.forumandco.com

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön

- Similar topics

 
Bu forumun müsaadesi var:
Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz